
სანდერლენდი
(Sunderland) ინგლისური საფეხბურთო კლუბია, რომელიც მდებარეობს ტაინ და უირის საგრაფოში, ხოლო ადმინისტრაციული რაიონის ცენტრი კი გახლავთ სიტი-ოფ-სანდერლენდი. ერთ-ერთი უძველესი კლუბია ინგლისის. შეიქმნა 1879 წელს.
სანდერლენდი მოგებული აქ ექვსჯერ ინგლისის ჩემპიონატი, თან ეს ყველაფერი მეორე მსოფლიო ომამდე 1892,1893,1895,1902,1913,1936 წლებში. უმაღლესი გამარჯვება გუნდს ქონდა მეორე მსოფლიო ომიშ შემდეგ, 1973 წელს ინგლისის თასი. ბოლო წლებში გუნდი არც თუ ისე ხშირად ხვდებოდა პრემიერ ლიგაში, მაგრამ 2010/2011 წლის მან გაატარა უმაღლეს ლიგაში.
სანდერლენდი დიდი ხნის მანძილზე ითვლებოდა ერთ-ერთ კლუბად, რომელმაც ყველაზე მეტი სეზონი გაატარა ზედიზედ. კლუბს უმაღლესი ლიგა არ დაუტოვებია 68 წლის განმავლობაში 1980 წლიდან 1958 წლამდე. ეს რეკორდი მოხსნა არსენალმა 1992 წელს.
საშინაო მატჩებს 1997 წლიდან იგი მართავდა სტედიუმ ოფ ლაიტზე, ხალხის ტევადობა 2000 წლის რეკონსტრუქციის შემდეგ 49000. მანამდე გუნდი საშინაო მატჩებს მართავდა პოკერ პარკზე.
სანდერლენდისთვის პრინციპიალურ მატჩად ითვლება ნიუკასლ იუნაიტედთან შეხვედრა. ეს მატჩი ცნობილია ინგლისში, როგორც ტაინისა და უირის დერბები.
პირველი თამაში მათ შორის შედგა 1898 წელს.
17 ოქტომბერს 1879 წელს სანდერლენდის სკოლის მასწავლებებლმა ჯეიმს ალანმა შექმნა გუნდი რომელსაც “ Sunderland District & Teachers Assosiation Football Club“ უწოდა. პირველი ოფიციალური მატჩი მათ გამართეს 13 ნოემბერს 1880 წელს, ფერრიხილ ატლეტიკთან წინააღმდეგ, სადაც დამარცხდა ანგარიშით 1:0. პირველი საშინაო სტადიონი გუნდისთვის გახლდათ ბლუ ხაუს ფილდი, არც თუ ისე შორს ჯეიმს ალანის სახლიდან ხენდორში. გუნდმა შეცვალა კიდე სამი სტადიონი (გროუვი, გორაზიო სტრიტი და აბც ფილდი). 1881 წელს გუნდის სახელი შეიცვალა და დაერქვა “Sunderland Association Football Club“, ამის შემდეგ კი გუნდში მოხვედრა შეეძლოთ სხვა პროფესიის ხალხსაც(არა მხოლოდ მასწავლებლებს). ამან კი ხელი შეუწყო გუნდში კაი მოთამაშეების მოსვლას, მაგრამ ალან ჯეიმს არ მოსწონდა, რადგან კლუბი იღლწვოდა პროფესიონალები გამხდარიყვნენ. 1888 წელს იგი წავიდა კლუბიდან და შექმნა ახალი კლუბი სანდერლენდ ალბიონი. ორი კლუბი იყო ერთმანეთის კონკურენტები 1892 წლამდე, სანამ ალბიონი არ დაიშლებოდა.
პირველი მწვრთნელი სანდერლენდის იყო ტომ უოტსონი(დანიშნული იქნა 1889 წლის აგვისტოში). იმ დროს თმაშები იმართებოდა ინგლისის თასზე და ამხანაგური მატჩები მხოლოდ. გუნდმა ინგლისის საფეხბურთო ლიგის შესარჩევზე განაცხადი შეიტანა, როდესაც გადახედეს ამ განაცხადს, კლუბმა შესთავაზა ყველა კლუბის ხარჯების ანაზღაურებას, რომელიც შეეხებოდა სანდერლენდის გზას. 1890/91 წლის სეზონში დაუშვეს ინგლისის საფეხბურთო ლიგაში. მან შეცვალა სტოკ სიტი რომელსაც დაკავებული ჰქონდა ბოლო ადგილი. სანდერლენდი გახდა პირველი კლუბი, რომელიც მოხვდა ლიგაში მისი შექმნიდან უმოკლეს დროში 1888 წელს. მე_19 საუკუნეში სანდერლენდს ეძახდნენ ტალანტების გუნდს. ეს სახელი მათ შეარქვა უილიამ მარკერგორმა, რომელიც გახლდათ ინგლისის ლიგის შემქმნელი. სანდერლენდმა ჩემპიონატი მოიგო 1891/92 წლის სეზონში 42 ქულის დაგროვებით. მათ გაასწრეს პრესტონ ნორტ ენდს მხოლოდ და მხოლოდ ხუთი ქულით. მეორე სეზონში სანდერლენდი კიდევ გახდა ჩემპიონი, ცენტრალურმა თავდამსხმელმა ჯონ კემბელმა მეორე სეზონში ზედიზედ გაიტანა 30 გოლი. ამავე სეზონში სანდერლენდმა გაიტანა 100 გოლი. ეს რეკორდი გააუმჯობესეს მხოლოდ და მხოლოდ 1919/20 წლებში ვესტ ბრომვიჩ ალბიონმა, რომლებმაც გაიტანეს 104 გოლი.
1893/94 წლის სეზონში სანდერლენდი გახდა მეორე ასტონ ვილას შემდეგ, ხოლო შემდეგ სეზონში კი გახდა მესამედ ჩემპიონი, მან მხოლოდ ხუთი ქულით გაასწრო ევერტონს. 1894/94 წლის შემპიონატის შემდეგ, 27 აპრილს 1895 წელს გაიმართა მატჩი შოტლანდიის ჩემპიონთან ხარტ ოფ მიდლტონთან. სანდერლენდმა ეს შეხვედრა მოიგო ანგარიშით 5:3 და იქნა დაერქვა მსოფლიო ჩემპიონის სახელიც. 1896 წლის აგვისტოში ტომ უოტსინუ გახდა ლივერპულის მწვრთნელი. ახალი მწვრთნელი კი გახდა სანდერლენდის რობერტ კემბელი. ეს სეზონი ბოლო იყო, რომელიც გამართა სანდერლენდმა უკანასკნელად. შემდეგი სეზონი კი სანდერლენდმა პოკერ პარკზე ჩაატარა. 1889 წელს ახალი მწვრთნელი გახდა ალექს მაკი. 1900/01 წლების სეზონში სანდერლენდმა დაიკვა მეორე ადგილი, ხოლო 1901/02 წლებში მოიპოვა თავისი მეოთხე ჩემპიონობა, სადაც გაასწრო ევერტონს მხოლოდ სამი ქულით.
1904 წელს სანდერლენდი გაეხვა სკანდალში, რომელიც დაკავშირებული იყო მისი ერთ-ერთი ფეხბურთელის პრემიასთან დაკავშირებით. ითვლებოდა, გუნდმა მას 100 ფუნტი სტერლინგი მისცა თავისი საქმის წამოსაწყებად, ამ თანხას კი დააბრუნებდა მოგების შემდეგ. მაკკომბიმ უარი თქვა თანხის დაბრუნებაზე, დამტკიცებით ამბობდა, რომ ეს საჩუქარი იყო. გამოძიების დადგენით დადასტურდა, რომ ეს ფული იყო პრემია, რომელიც მაკომბიმ მიიღო გაგრძელებული კონტრაქტისთვის, რაც დაუშვებელი იყო წესების მიხედვით. სანდერლენდი დაჯარიმებული იქნა 250 ფუნტი სტერლინგის ოდენობით და 6 დირექტორი კი გაძევებულ იქნა 2.5 წლით ფინანსურა საქმეებთან დაკავშირებით. მონაწილეობისთვის კი სანდერლენდის მწვრთნელი ალექს მაკი მოცილებული იქნა სამწვრთნელო კარიერას 3 თვით.
1905 წელს ალექს მაკომბის ნაცვლად მწვრთნელი გახდა ბობ კაილი. იმავე წელს სანდერლენდმა გადაიხადა პირველად ახალი ფეხბურთელის გადმოსვლისთვის გუნდში 1.000 ფუნტი სტერლინგი, მიდლსბორდან გადმოვიდა ალფ კომონი. 1907/08 წლებში კი სანდერლენდმა მოიპოვა თავისი უდიდესი გამარჯვება ინგლისის პრემიერ ლიგაში ანგარიშით 9:1 სენტ-ჯეიმს პარკის სტადიონზე, სადაც მოუგო ნიუკასლ იუნაიტედს.
1912/1913 წელს სანდერლენდი გახდა მეხუთედ ინგლისის ჩემპიონი, სადაც გაასწრო ასტონ ვილას 4 ქულით. ამავე სეზონში სანდერლენდს შანსი გაეფორმებინა ორმაგი დუბლი, მაგრამ ფინალურ მატჩში დამცხდა 19 აპრილს 1913 წელს ასტონ ვილასთან ანგარიშით 1:0. ამ დროს სანდერლენდში ბევრი გოლი ჰქონდა გატანილი ჩარლი ბიუკენს.
1935/36 წლებში სანდერლენდი კიდევ ერთხელ გახდა ინგლისის პრემიერ ლიგის გამარჯვებული, ხოლო 1937 წელს მათ მოიგეს ინგლისის თასი(სადაც დაამარცხეს ფინალში პრესტონ ნორტ ენდი ანგარიშით 3:1).
1957 წელს სანდერლენდი იქნა დაჯარიმებული ინგლისის საფეხბურთო ლიგაში, რადგან გუნდის ხელმძღვანელობამ გადააჭარბა სახელფასო ლიმიტი, ხოლო შემდეგ ისტორიაში პირველად სანდერლენდმა დატოვა ინგლისის უმაღლესი ლიგა, რომელშიც 68 წელი გაატარა. საინტერესო ისაა, რომ გავარდნამდე გუნდმა მიიღო სახელწოდება ინგლისის ბანკი, სარეკორდო ტრანსფერების განხორციელებისთვის.
1972/73 წლებში გუნდმა მოიპოვა უკანასკნელი ინგლისის თასი.
1985 წელს სანდერლენდმა უკანასკნელად მივიდა ინგლისის თასის ფინალამდე, მაგრამ დამარცხდა ნორვიჩ სიტისთან. 1987 წელს კლუბი, პირველად თავის ისტორიაში, გადავიდა მესამე დივიზიონში, მაგრამ იქ დიდ ხანს თამაშს სანდერლენდი არ აპირებდა, დენის სმიტის ხელმძღანელობით 1987/88 წლებში გადმოვიდნენ მეორე დივიზიონში. 90 წლების დასაწყისში კი მოახერხა ინგლისის პრემიერ ლიგაში გადასულიყო, მაგრამ არც თუ ისე დიდ ხანს დაჰყო.
უკანასკნელი ნათელი წეტილი იმ დროისათვის იყო 1992 წელს ინგლისის თასის ფინალი, სადაც დამარცხდა ლივერპლუთან ანგარიშით 2:0.
1997 წელს სანდერლენდმა მიიღო ახალი 40000_ათას მაყურებლიანი სტადიონი. 1999 წელს გაიმარჯვა მეორე დივიზიონში და შევიდა ინგლისის პრემიერ ლიგაში. მაგრამ ელიტურ დივიზიონში თამაში არ შედგა, რადგან მათ დაჰყვეს მხოლოდ მეშვიდე ადგილი, გუნდმა ვერ ითამაშა 2002/03 წლების სეზონში და დატოვა კიდეც ინგლისის პრემიერ ლიგა. მიკ მაკარტნის ხელმძღვანელობით 2005 წელს კლუბმა მოიპოვა ჩემპიონშიპი, მაგრამ პრემიერ ლიგაში მათ სირცხვილი ელოდათ.
2006 წელს გუნდს ხელმძღვანელობა შეეცვალა და გუნდი იყიდა ირლანდიელმა კონსორციმ, სათავეში სადაც იმყოფებოდა ძველი თავდამსხმელი ნაილ ქუინი. მან მოიწვია მისი მეგობარი როი კინი, რომელიც იყო ძველი მოთამაშე ირლანდიის ნაკრების და კაპიტანი მანჩესტერ იუნაიტედის და დანიშნა მთავარ მწვრთნელად. პირველივე სეზონში როი კინმა გუნდს მოაპოვებინა ჩემპიონშიპი. მოხვდა პრემიერ ლიგაში, სადაც ითამაშა ბევრად უკეთ და დაამთავრა ინგლისის ჩემპიონატი მეთხუთმეტე ადგილზე. სამი სეზონის შემდეგ, გუნდს შეეცვალა ხელმძღვანელობა. 27 მაის 2009 წელს ამერიკელმა ბიზნესმენმა ელის შორტმა იყიდა სანდერლენდის 100%_ვე პროცენტი აქციების. სანდერლენდი გახდა მეოთხე კლუბი, რომლებსაც ფოლბენ ამერიკელები მანჩესტერ იუნაიტედის, ლივერპულის და ასტონ ვილას შემდეგ. ახალმა ხელმძღვანელობა შეცვალა ყველაფერი და გუნდიდან წავიდა მწვრთნელი როი კინი, მის ადგილას კი მოვიდა ამერიკელი სპეციალისტი სტივ რიუსი. ახალმა მწვრთნელმა 2009/2010 წლის სეზონში დაიკავა მეცამეტე ადგილი.
სანდერლენდი ინგლისის პრემიერ ლიგა 2012/2013 წლის შემადგენლობა
მთავარი მწვრთნელი – მარტინ ო’ნილი.
მთავარი მწვრთნელის ასისტენტი – ერიკ ბლექი.
მეკარეების მწვრთნელი – ნაიჯელ სპინკი.
პრეზიდენტი – ნიოლ კუინი.

|
№
|
მეკარეები
|
დაბ/თარიღი
|
მოქალაქეობა
|
|
1
|
სიმონ მიგნოლეტი |
06.08.1988
|
ბელგია |
|
13
|
კეირენ ვესტვუდი |
23.10.1984
|
ირლანდია |
|
№
|
მცველები
|
დაბ/თარიღი
|
მოქალაქეობა
|
|
2
|
ფილიპ ბერდსლი |
28.06.1985
|
ინგლისი |
|
3
|
კირან რიჩარდსონი |
21.10.1984
|
ინგლისი |
|
5
|
ჯონ ო’ში |
30.04.1981
|
ირლანდია |
|
6
|
უესლი ბრაუნი |
13.10.1979
|
ინგლისი |
|
12
|
მეთიუ კილგალონი |
08.01.1984
|
ინგლისი |
|
16
|
კარლოს კუელიარი |
23.08.1981
|
ესპანეთი |
|
19
|
ტიტუს ბრამბლი |
21.07.1981
|
ინგლისი |
|
34
|
ბლეირ ადამსი |
08.09.1991
|
ინგლისი |
|
40
|
ლუის ლეინგი |
06.03.1993
|
ინგლისი |
|
42
|
ჯონ ეგანი |
20.10.1992
|
ირლანდია |
|
№
|
ნახევარმცველები
|
დაბ/თარიღი
|
მოქალაქეობა
|
|
4
|
ლი კატერმოლი |
21.03.1988
|
ინგლისი |
|
7
|
სებასტიან ლარსონი |
06.06.1985
|
შვეცია |
|
8
|
ჯეკ კოლბეკი |
24.10.1989
|
ინგლისი |
|
10
|
სტეფან სესენონი |
01.06.1984
|
ბენინი |
|
11
|
ჯეიმს მაკლინი |
22.04.1989
|
ინგლისი |
|
14
|
კრეიგ გარნერი |
25.11.1986
|
ინგლისი |
|
15
|
დევიდ ვოანი |
18.02.1983
|
უელსი |
|
18
|
დევიდ მეილერი |
29.05.1989
|
ირლანდია |
|
27
|
ახმედ ალ-მუჰამედი |
09.09.1987
|
ეგვიპტე |
|
37
|
ადამ რიდი |
08.05.1991
|
ინგლისი |
|
№
|
თავდამსხმელები
|
დაბ/თარიღი
|
მოქალაქეობა
|
|
9
|
ფრეიზერ კემპბელი |
13.09.1987
|
ინგლისი |
|
17
|
ჯიმ დონგ ვონი |
28.05.1991
|
სამხრეთ კორეა |
|
20
|
კონორ უიკხემი |
01.01.1993
|
ინგლისი |
|
30
|
ლუის საა |
08.08.1978
|
საფრანგეთი |
|
31
|
რაიან ჰოუბლი |
06.11.1992
|
ინგლისი |
|
38
|
კრეიგ ლინჩი |
25.03.1992
|
ინგლისი |